Thử nghiệm cách âm/âm học tại hiện trường

Đánh giá khả năng cách âm tại hiện trường là một trong những nội dung quan trọng trong công tác kiểm tra chất lượng công trình xây dựng. Kết quả thử nghiệm giúp xác định mức độ truyền âm qua tường, sàn, cửa và các cấu kiện khác, từ đó cung cấp cơ sở kỹ thuật cho việc nghiệm thu, đánh giá sự phù hợp với yêu cầu thiết kế và các tiêu chuẩn hiện hành.

Lưu ý: Bài viết mang tính chất chia sẻ kiến thức chuyên môn, giúp bạn đọc có thêm thông tin tham khảo về hoạt động thử nghiệm và đánh giá các chỉ tiêu kỹ thuật.

1. Thử nghiệm cách âm hiện trường là gì? 

Thử nghiệm cách âm hiện trường là quá trình đo đạc và đánh giá khả năng ngăn chặn sự truyền âm của các cấu kiện xây dựng như tường, sàn, cửa, vách ngăn hoặc toàn bộ không gian công trình trong điều kiện sử dụng thực tế. Khác với các phép thử được thực hiện trong phòng thí nghiệm, thử nghiệm tại hiện trường phản ánh trực tiếp hiệu quả cách âm của công trình sau khi hoàn thiện, có tính đến các yếu tố như chất lượng thi công, liên kết giữa các cấu kiện và điều kiện môi trường xung quanh.

Thông qua việc sử dụng nguồn âm và các thiết bị đo âm học chuyên dụng, đơn vị thử nghiệm sẽ xác định mức độ suy giảm âm thanh khi truyền qua cấu kiện hoặc không gian cần đánh giá. Kết quả thu được là cơ sở để kiểm tra chất lượng công trình, đánh giá mức độ đáp ứng các yêu cầu thiết kế, tiêu chuẩn kỹ thuật và các quy định liên quan đến môi trường âm học.

2. Mục đích và yêu cầu thử nghiệm cách âm

a. Mục đích của thí nghiệm

Thử nghiệm cách âm của vật liệu để đánh giá khả năng của vật liệu trong việc hấp thụ, phân tán hoặc phản chiếu âm thanh. Những thử nghiệm này giúp xác định hiệu suất cách âm của vật liệu trong các ứng dụng tiếng ồn, như xây dựng… Ngoài ra việc thí nghiệm âm học này còn giúp xác định các thông số quan trọng như chỉ số giảm ồn, hệ số truyền âm và tác động của vật liệu lên môi trường xung quanh.

Chúng ta có thể đánh giá và so sánh khả năng cách âm của các vật liệu khác nhau. Kết quả từ các thử nghiệm này cung cấp thông tin quan trọng để lựa chọn vật liệu phù hợp trong các ứng dụng cần cách âm, như phòng thu âm, hội trường, nhà máy công nghiệp, hay các phương tiện vận chuyển.

Từ việc nghiên cứu khả năng cách âm của vật liệu, chúng ta có thể phát triển và cải thiện vật liệu cách âm hiệu quả hơn. Điều này có thể mang lại lợi ích cho nhiều ngành công nghiệp và giúp tạo ra môi trường sống và làm việc êm ái hơn, giảm tiếng ồn gây ảnh hưởng đến sức khỏe và sự tập trung của con người.

Tham khảo:

Thử nghiệm vật liệu cách âm

Thử nghiệm vật liệu cách nhiệt

b. Yêu cầu công tác thí nghiệm cách âm

Công tác thí nghiệm kiểm tra chất lượng trong quá trình thi công công trình được thực hiện dựa trên quy mô, tính chất của công trình và các hạng mục thi công của dự án. Tùy vào các hạng mục công việc cụ thể và tầm quan trọng của nó mà Tư vấn thí nghiệm có thể đề xuất Chủ đầu tư, Tư vấn QLDA thay đổi nguồn vật liệu, tăng cường mật độ kiểm tra với mục đích nhằm quản lý một cách tốt nhất chất lượng thi công của dự án, đảm bảo tuổi thọ công trình trong quá trình khai thác, sử dụng.

• Việc thí nghiệm, kiểm tra sẽ được tiến hành theo yêu cầu của đơn vị yêu cầu.
• Dụng cụ, thiết bị thí nghiệm của đơn vị Tư vấn thí nghiệm; đơn vị kiểm tra phải có chứng chỉ phù hợp với quy định hiện hành.
• Công tác kiểm tra thí nghiệm tại hiện trường được thực hiện tại các vị trí và các hạng mục xây dựng sẽ được Tư vấn giám sát kiểm tra và chỉ định, nghiệm thu.

>> Xem thêm: Thử nghiệm hiện trường xây dựng uy tín

3. Nội dung thực hiện và phương pháp thí nghiệm

a.  Phạm vi áp dụng

• Tiêu chuẩn này quy định phương pháp đo tại hiện trường để xác định hiệu quả cách âm (độ suy giảm âm) của vỏ cách âm.
• Tiêu chuẩn này không áp dụng cho từng phần cấu tạo nên vỏ cách âm mà chỉ áp dụng cho toàn bộ vỏ cách âm.

b. Quy định chung

• Vị trí được lựa chọn thử nghiệm cần phải được chuẩn bị đầy đủ các yếu tố cần thiết trước khi thí nghiệm.
• Cần lựa chọn thời điểm thử nghiệm hợp lý để tránh ảnh hưởng bởi tạp âm.

c. Dụng cụ và thiết bị thí nghiệm

• Nguồn âm
• Bộ phát âm
• Thiết bị đo âm học
• Các dụng cụ thông thường khác.

5. Điều kiện thử nghiệm

• Thông số môi trường trong suốt quá trình thử nghiệm (nhiệt độ không khí, áp suất, độ ẩm tương đối, v.v…).
• Mô tả phòng sử dụng cho thí nghiệm (thể tích, kích thước, thời gian vang gần đúng, các vật thể phân tán hay che chắn).
• Mô tả vị trí của đối tượng thử nghiệm, nguồn âm và micro, tốt nhất là thể hiện trên bản vẽ phác họa phòng thử nghiệm).
• Mô tả cấu trúc sàn.

6. Trình tự thử nghiệm

– Dùng thiết bị đo cường độ âm của tạp âm môi trường. Nên lựa chọn môi trường thử nghiệm ít tạp âm, hoặc có thể chọn thử nghiệm buổi đêm nếu có điều kiện.

– Lắp đặt nguồn phát âm thanh phía ngoài phòng cách mẫu cửa 1m.

– Để cửa mở, bật nguồn phát âm thanh.

– Đo cường độ âm tại 4 góc phòng và tại điểm giao đường chéo của phòng.

– Ghi lại số liệu.

– Đóng cửa, vẫn bật nguồn phát âm.

– Đo cường độ âm tại 4 góc phòng và tại điểm giao đường chéo của phòng.

– Ghi lại số liệu cường độ âm thanh thu được.

– Tính toán độ giảm âm của cửa.

Tất cả các kết quả đo phải tính bằng deciben (dB) và làm tròn đến số nguyên gần nhất.

Hiệu quả cách âm ở dải 1 octa và 1/3 octa phải được ghi theo dạng bảng, và tốt nhất là thể hiện ở dạng biểu đồ. Để minh họa bằng biểu đồ hiệu quả cách âm theo dB, vẽ sơ đồ dựa vào tần số Hz theo tỉ lệ loga, độ dài của tỉ lệ tần số 10:1 phải bằng với độ dài của 25 dB trên trục tung.