So sánh điểm giống và khác nhau của ISO 9000 và ISO 9001

ISO 9000 và ISO 9001 đều là những tiêu chuẩn quan trọng trong lĩnh vực quản lý chất lượng, nhưng không ít doanh nghiệp vẫn nhầm lẫn về vai trò và phạm vi áp dụng của từng tiêu chuẩn. Vậy ISO 9000 và ISO 9001 có điểm gì giống nhau, khác nhau như thế nào và doanh nghiệp nên lựa chọn tiêu chuẩn nào? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

1. Điểm giống nhau giữa ISO 9000 và ISO 9001

Mặc dù ISO 9000 và ISO 9001 có phạm vi và mục đích sử dụng khác nhau, nhưng hai tiêu chuẩn này vẫn có nhiều điểm tương đồng, bao gồm:

• Cùng thuộc Bộ tiêu chuẩn ISO 9000 về hệ thống quản lý chất lượng do Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế (ISO) ban hành.
• Cùng hướng đến mục tiêu xây dựng và cải tiến hệ thống quản lý chất lượng, góp phần nâng cao chất lượng sản phẩm, dịch vụ và sự hài lòng của khách hàng.
• Cùng được xây dựng dựa trên các nguyên tắc quản lý chất lượng, gồm:
  • Hướng vào khách hàng.
  • Sự lãnh đạo.
  • Sự tham gia của mọi người.
  • Tiếp cận theo quá trình.
  • Cải tiến.
  • Ra quyết định dựa trên bằng chứng.
  • Quản lý mối quan hệ.
• Cùng sử dụng hệ thống thuật ngữ, định nghĩa và khái niệm thống nhất trong lĩnh vực quản lý chất lượng.
• Cùng áp dụng cho mọi loại hình tổ chức, không phụ thuộc vào quy mô, lĩnh vực hoạt động hay loại hình doanh nghiệp.
• Cùng được xây dựng theo tư duy quản lý chất lượng hiện đại và có sự đồng bộ trong các lần sửa đổi, cập nhật của Bộ tiêu chuẩn ISO 9000 nhằm bảo đảm tính nhất quán giữa các tiêu chuẩn.

>> Xem thêm: TCVN Việt Nam ISO 9001 – Hệ thống quản lý chất lượng – Các yêu cầu

2. So sánh điểm khác nhau giữa ISO 9000 và ISO 9001

Để triển khai hệ thống quản lý chất lượng chuẩn xác, việc hiểu rõ ranh giới giữa ISO 9000 và ISO 9001 là rất quan trọng. Dưới đây là bảng so sánh chi tiết.

Tiêu chí	ISO 9000	ISO 9001
Tên gọi đầy đủ	Hệ thống quản lý chất lượng – Cơ sở và từ vựng	Hệ thống quản lý chất lượng – Các yêu cầu
Bản chất	Tiêu chuẩn nền tảng, cung cấp các khái niệm, nguyên tắc và thuật ngữ về hệ thống quản lý chất lượng	Tiêu chuẩn quy định các yêu cầu để thiết lập, áp dụng, duy trì và cải tiến hệ thống quản lý chất lượng
Mục đích	Giúp tổ chức hiểu đúng các thuật ngữ, khái niệm và nguyên tắc quản lý chất lượng	Làm căn cứ để doanh nghiệp xây dựng hệ thống quản lý chất lượng và được đánh giá chứng nhận
Nội dung	Bao gồm các định nghĩa, thuật ngữ và 7 nguyên tắc quản lý chất lượng	Bao gồm các yêu cầu cụ thể đối với hệ thống quản lý chất lượng theo 10 điều khoản của tiêu chuẩn
Đối tượng sử dụng	Tổ chức, doanh nghiệp, chuyên gia, tổ chức chứng nhận và các bên quan tâm cần tra cứu thuật ngữ	Mọi tổ chức muốn áp dụng hoặc chứng nhận hệ thống quản lý chất lượng
Khả năng chứng nhận	Không sử dụng để đánh giá hoặc cấp chứng nhận	Là tiêu chuẩn được sử dụng để đánh giá và cấp chứng nhận ISO 9001
Tính bắt buộc khi chứng nhận	Không có các yêu cầu bắt buộc phải đáp ứng	Doanh nghiệp phải đáp ứng đầy đủ các yêu cầu áp dụng của tiêu chuẩn để được cấp chứng nhận
Vai trò trong hệ thống quản lý chất lượng	Là nền tảng lý thuyết, cung cấp cơ sở để hiểu và áp dụng hệ thống quản lý chất lượng	Là tiêu chuẩn thực hành, hướng dẫn doanh nghiệp triển khai và vận hành hệ thống quản lý chất lượng trên thực tế
Hoạt động của doanh nghiệp	Tìm hiểu các thuật ngữ, nguyên tắc và khái niệm quản lý chất lượng	Xây dựng quy trình, kiểm soát hoạt động, đánh giá nội bộ và cải tiến hệ thống quản lý chất lượng
Kết quả đạt được	Hiểu và thống nhất ngôn ngữ, thuật ngữ trong quản lý chất lượng	Được cấp Giấy chứng nhận ISO 9001 khi đáp ứng đầy đủ các yêu cầu của tiêu chuẩn

> Có thể bạn quan tâm: [Tổng hợp] Các phiên bản ISO 9001 từ trước đến nay

> Có thể bạn quan tâm: Chứng nhận ISO 9001 do ai cấp? 

3. Nên chọn tiêu chuẩn ISO 9000 hay ISO 9001?

Thực tế, doanh nghiệp không cần lựa chọn giữa ISO 9000 và ISO 9001 vì đây không phải là hai tiêu chuẩn thay thế nhau mà có mối quan hệ bổ trợ trong cùng Bộ tiêu chuẩn ISO 9000 về hệ thống quản lý chất lượng. Trong đó, ISO 9000 cung cấp nền tảng về thuật ngữ, khái niệm và các nguyên tắc quản lý chất lượng, còn ISO 9001 quy định các yêu cầu cụ thể để doanh nghiệp xây dựng, vận hành và được chứng nhận hệ thống quản lý chất lượng.

Do đó, doanh nghiệp nên áp dụng hai tiêu chuẩn theo đúng mục đích sử dụng:

• Sử dụng ISO 9000 để tìm hiểu các thuật ngữ, khái niệm và nguyên tắc quản lý chất lượng, giúp thống nhất cách hiểu trong quá trình xây dựng và vận hành hệ thống.
• Áp dụng ISO 9001 để thiết lập hệ thống quản lý chất lượng, xây dựng quy trình, kiểm soát hoạt động và đáp ứng các yêu cầu của tiêu chuẩn.
• Nếu doanh nghiệp có nhu cầu được cấp chứng nhận ISO, thì ISO 9001 là tiêu chuẩn bắt buộc để tổ chức chứng nhận thực hiện đánh giá và cấp chứng chỉ.
• ISO 9000 không được sử dụng để đánh giá hoặc cấp chứng nhận, bởi tiêu chuẩn này chỉ cung cấp cơ sở lý luận và hệ thống thuật ngữ, không quy định các yêu cầu mà tổ chức phải đáp ứng.

OPACONTROL là tổ chức chứng nhận và thử nghiệm có năng lực thực hiện đánh giá và cấp chứng nhận hệ thống quản lý chất lượng ISO 9001, đồng thời cung cấp các dịch vụ chứng nhận hợp chuẩn, chứng nhận hợp quy và thử nghiệm vật liệu xây dựng theo quy định hiện hành. Với đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm cùng quy trình đánh giá khách quan, chuyên nghiệp, OPACONTROL đồng hành cùng doanh nghiệp trong việc xây dựng và duy trì hệ thống quản lý chất lượng hiệu quả, đáp ứng các yêu cầu của tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, góp phần nâng cao uy tín thương hiệu và năng lực cạnh tranh trên thị trường.

Liên hệ OPACONTROL ngay hôm nay để được tư vấn giải pháp chứng nhận phù hợp, tối ưu thời gian triển khai và chi phí cho doanh nghiệp của bạn.

CÔNG TY TNHH TIÊU CHUẨN ĐO LƯỜNG OPACONTROL

Website: https://opacontrol.com.vn/

Email: opa@opacontrol.vn

Facebook: https://www.facebook.com/opacontrol

SĐT: 02422061628 – 1800646438