Để kiểm soát chất lượng vật liệu và sản phẩm sử dụng trong công trình, hoạt động thí nghiệm chuyên ngành xây dựng được thực hiện nhằm xác định các đặc tính kỹ thuật theo những tiêu chuẩn, quy chuẩn tương ứng. Kết quả của quá trình này được thể hiện trên phiếu kết quả thí nghiệm, trong đó ghi nhận các thông tin về mẫu thử, phương pháp thực hiện và kết quả của từng chỉ tiêu. Đây cũng là một tài liệu thường xuất hiện trong hồ sơ quản lý chất lượng công trình. Vậy quy định về phiếu kết quả thí nghiệm chuyên ngành xây dựng được quy định như thế nào?
1. Phiếu kết quả thí nghiệm là gì?
Phiếu kết quả thí nghiệm (Test Report) là văn bản do tổ chức hoạt động thí nghiệm chuyên ngành xây dựng lập, ghi nhận và công bố kết quả đo lường, xác định các đặc tính về cơ, lý, hóa, hình học của đối tượng thí nghiệm – bao gồm sản phẩm, vật liệu xây dựng; đất xây dựng; cấu kiện, kết cấu công trình xây dựng; môi trường xây dựng – sau khi thực hiện các phép thử theo tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật tương ứng.
Về hình thức lập phiếu: Theo Điều 17 quy định trước đây (nay được kế thừa tại Phụ lục III, Nghị định 62/2016/NĐ-CP), phiếu kết quả thí nghiệm do chính cơ sở thí nghiệm thiết lập theo yêu cầu của từng phép thử cụ thể, nhưng bắt buộc phải thể hiện đầy đủ các thông tin, nội dung cơ bản theo quy định (tên cơ sở, mã số LAS-XD, thông tin mẫu, phương pháp thử, kết quả…).
Về giá trị pháp lý: Phiếu kết quả thí nghiệm chỉ có giá trị pháp lý khi được lập bởi tổ chức có Giấy chứng nhận đủ điều kiện hoạt động thí nghiệm chuyên ngành xây dựng, mang mã số LAS-XD hợp lệ và có dấu LAS-XD đóng trên phiếu – dấu tròn thông thường của công ty không thay thế được dấu LAS-XD.
>> Xem thêm: Thử nghiệm vật liệu xây dựng nào bắt buộc đối với đầu vào công trình?
>> Xem thêm: Kế hoạch thí nghiệm vật liệu xây dựng
2. Điều kiện để phòng thí nghiệm được phép lập phiếu kết quả hợp lệ
Theo Nghị định 62/2016/NĐ-CP và Thông tư 06/2017/TT-BXD, phòng thí nghiệm chuyên ngành xây dựng cần đáp ứng các điều kiện chính sau:
- Thuộc tổ chức hoạt động thí nghiệm chuyên ngành xây dựng hợp pháp, được phép thực hiện các phép thử theo phạm vi đăng ký.
- Có mã số LAS-XD và Giấy chứng nhận đủ điều kiện hoạt động còn hiệu lực, với địa chỉ và phạm vi hoạt động được xác định rõ.
- Đáp ứng yêu cầu về cơ sở vật chất, thiết bị, nhân lực và hệ thống quản lý chất lượng phù hợp với các phép thử đăng ký.
- Thực hiện đúng quy định về khảo sát, lấy và tiếp nhận mẫu, bảo đảm mẫu được kiểm soát, niêm phong và có hồ sơ giao nhận đầy đủ khi cần thiết.
- Duy trì các điều kiện hoạt động trong suốt thời gian được cấp phép, bao gồm nhân lực, thiết bị và hệ thống quản lý chất lượng.
- Hoạt động dưới sự quản lý thống nhất của Bộ Xây dựng đối với lĩnh vực thí nghiệm chuyên ngành xây dựng.
3. Quy định về phiếu kết quả thí nghiệm chuyên ngành xây dựng

Theo quy định, phiếu kết quả thí nghiệm do cơ sở thí nghiệm thiết lập theo yêu cầu của từng phép thử cụ thể, nhưng bắt buộc phải có đầy đủ các thông tin, nội dung cơ bản sau:
- Tên, địa chỉ của tổ chức hoạt động thí nghiệm chuyên ngành xây dựng: Xác định rõ đơn vị chịu trách nhiệm pháp lý về kết quả thí nghiệm.
- Địa chỉ nơi đặt phòng thí nghiệm, mã số LAS-XD: Ghi theo đúng nội dung trong Giấy chứng nhận đủ điều kiện hoạt động thí nghiệm chuyên ngành xây dựng – đây là thông tin quan trọng nhất để xác minh tính hợp pháp của phiếu.
- Số hợp đồng kinh tế hoặc văn bản yêu cầu của tổ chức yêu cầu thí nghiệm: Xác định căn cứ pháp lý cho việc thực hiện thí nghiệm – ai là bên yêu cầu, thuộc dự án/hợp đồng nào.
- Thông tin về mẫu thí nghiệm: Gồm: loại vật liệu/cấu kiện, nguồn gốc mẫu, ký hiệu/số hiệu mẫu, ngày lấy mẫu, đơn vị lấy mẫu, tình trạng niêm phong mẫu khi tiếp nhận.
- Phương pháp thử, tiêu chuẩn áp dụng: Ghi rõ tiêu chuẩn kỹ thuật (TCVN, tiêu chuẩn ngành…) làm căn cứ thực hiện phép thử – đảm bảo có thể đối chiếu, kiểm tra lại nếu cần.
- Kết quả thử nghiệm: Số liệu đo được cho từng chỉ tiêu, đối chiếu với mức yêu cầu quy định trong tiêu chuẩn áp dụng.
- Chữ ký, con dấu: Phiếu phải có chữ ký của người thực hiện, người kiểm tra và con dấu LAS-XD của phòng thí nghiệm – dấu tròn thông thường của công ty không thay thế được dấu LAS-XD, phiếu thiếu dấu này không có giá trị pháp lý.
4. Mẫu phiếu kết quả thí nghiệm chuẩn ISO/IEC 17025

5. Cách đọc phiếu kết quả thí nghiệm vật liệu xây dựng
Phiếu kết quả thí nghiệm thường có khá nhiều thông tin kỹ thuật, nhưng không phải mục nào cũng cần đọc với mức độ chi tiết như nhau. Khi kiểm tra một phiếu, nên đi từ thông tin mẫu → tiêu chuẩn thử nghiệm → chỉ tiêu và kết quả → đối chiếu yêu cầu kỹ thuật để xác định sản phẩm có đáp ứng yêu cầu hay không.
- Thông tin mẫu thử: Tên vật liệu, mã mẫu, lô sản phẩm, ngày lấy và ngày thử mẫu.
- Phương pháp thử: Kiểm tra tiêu chuẩn được sử dụng để thực hiện phép thử như TCVN, ISO, ASTM…
- Kết quả thí nghiệm: Xem từng chỉ tiêu, đơn vị đo và giá trị kết quả.
- Đối chiếu yêu cầu kỹ thuật: So sánh kết quả với mức yêu cầu trong tiêu chuẩn sản phẩm để xác định đạt hay không đạt.
- Thông tin phòng thí nghiệm: Kiểm tra tên đơn vị, mã LAS-XD (nếu có), số phiếu, ngày phát hành và xác nhận của người có thẩm quyền.
6. Vai trò của phiếu kết quả thí nghiệm trong nghiệm thu công trình
- Căn cứ nghiệm thu chất lượng vật liệu – Xác nhận các chỉ tiêu kỹ thuật của vật liệu có đáp ứng yêu cầu hay không.
- Đối chiếu với hồ sơ thiết kế – Cung cấp số liệu thực tế để so sánh với thiết kế, tiêu chuẩn, quy chuẩn và chỉ dẫn kỹ thuật.
- Kiểm soát vật liệu đầu vào – Là cơ sở để chấp nhận vật liệu đạt yêu cầu hoặc loại bỏ vật liệu không phù hợp trước khi đưa vào công trình.
- Hoàn thiện hồ sơ chất lượng công trình – Được lưu trong hồ sơ nghiệm thu, hoàn công, phục vụ kiểm tra, thanh tra và quyết toán.
- Làm căn cứ khi xảy ra tranh chấp, sự cố – Cung cấp bằng chứng về chất lượng vật liệu tại thời điểm thí nghiệm, nghiệm thu.
- Hỗ trợ đánh giá sự phù hợp của sản phẩm – Kết quả thí nghiệm có thể được sử dụng làm dữ liệu phục vụ chứng nhận hợp quy, hợp chuẩn khi đáp ứng yêu cầu tương ứng.
- Góp phần đảm bảo an toàn công trình – Giúp kiểm soát chất lượng vật liệu một cách khách quan, hạn chế nguy cơ sử dụng vật liệu không đạt yêu cầu.
7. Những lưu ý khi lựa chọn đơn vị thí nghiệm
Khi lựa chọn đơn vị thí nghiệm vật liệu xây dựng, doanh nghiệp nên kiểm tra các yếu tố sau:
- Có đủ điều kiện hoạt động và mã số LAS-XD còn hiệu lực.
- Phạm vi thí nghiệm phù hợp với loại vật liệu và các chỉ tiêu cần kiểm tra.
- Thiết bị, máy móc đáp ứng yêu cầu và được kiểm định, hiệu chuẩn theo quy định.
- Đội ngũ nhân sự có chuyên môn, đủ năng lực thực hiện phép thử.
- Phiếu kết quả rõ ràng, đầy đủ thông tin, có chữ ký và xác nhận theo quy định.
- Thời gian và chi phí hợp lý, phù hợp với tiến độ và ngân sách của công trình.
- Có kinh nghiệm với loại vật liệu cần thí nghiệm, đặc biệt với các dự án yêu cầu hồ sơ chất lượng chặt chẽ.
Phiếu kết quả thí nghiệm chuyên ngành xây dựng là căn cứ quan trọng để kiểm soát chất lượng vật liệu, phục vụ nghiệm thu và hoàn thiện hồ sơ công trình. Vì vậy, doanh nghiệp và nhà thầu cần lựa chọn đơn vị thí nghiệm đủ năng lực, thực hiện đúng tiêu chuẩn và cung cấp phiếu kết quả đầy đủ, chính xác để đảm bảo giá trị sử dụng trong thực tế.
CÔNG TY TNHH TIÊU CHUẨN ĐO LƯỜNG OPACONTROL
Website: https://opacontrol.com.vn/
Email: opa@opacontrol.vn
Facebook: https://www.facebook.com/opacontrol
SĐT: 1800 6464 38 – 024 2206 1628
1800.6464.38
